Fiszki do Farmakoterapia bólu: Opioidy i koanalgetyki

Farmakoterapia bólu: Opioidy i koanalgetyki dla studentów

1 / 65

Jaki jest główny efekt działania opioidów na ośrodkowy układ nerwowy (OUN)?

Analgezja – hamują zarówno odczuwanie bólu, jak i reakcję na bodziec bólowy.

Dotknij, aby odwrócić · Przesuń, aby nawigować

Opioidy

65 fiszek

Fiszka 1

Pytanie: Jaki jest główny efekt działania opioidów na ośrodkowy układ nerwowy (OUN)?

Odpowiedź: Analgezja – hamują zarówno odczuwanie bólu, jak i reakcję na bodziec bólowy.

Fiszka 2

Pytanie: Jak różni się siła działania (potencja) i skuteczność analgetyczna na przykładzie fentanylu i morfiny?

Odpowiedź: Fentanyl ma ~100× wyższą siłę działania (potencję) niż morfina, ale skuteczność analgetyczna jest taka sama.

Fiszka 3

Pytanie: Jakie zmiany psychiczne mogą wywoływać opioidy?

Odpowiedź: Zmiany nastroju: emocjonalne odcięcie od stresu, euforia, sedacja i sen (łagodna senność, zmęczenie przy zwykłych dawkach).

Fiszka 4

Pytanie: Na czym polega wpływ opioidów na oddychanie?

Odpowiedź: Depresja oddechowa – zmniejszają odpowiedź na hiperkapnię i hipoksję; efekt jest wysoce indywidualny.

Fiszka 5

Pytanie: Jaki wpływ mają opioidy na kaszel?

Odpowiedź: Efekt przeciwkaszlowy – zmniejszają odruch kaszlowy poprzez bezpośrednie działanie w rdzeniu przedłużonym (oblongata).

Fiszka 6

Pytanie: Dlaczego opioidy powodują miozę?

Odpowiedź: Stymulowane jest jądro Edingera-Westphala (n. III), co prowadzi do miozy.

Fiszka 7

Pytanie: Jak opioidy wywołują nudności i wymioty?

Odpowiedź: Poprzez bezpośrednią stymulację strefy chemoreceptorowej na dnie IV komory mózgu; efekt jest potęgowany przez stymulację aparatu przedsionkowego.

Fiszka 8

Pytanie: Jakie działanie mają opioidy na mięśnie gładkie w przewodzie pokarmowym?

Odpowiedź: Wywołują skurcz mięśni gładkich przewodu pokarmowego (GIT) zarówno centralnie, jak i obwodowo → zaparcia; ryzyko toksycznego megacolon.

Fiszka 9

Pytanie: Jaki jest wpływ opioidów na drogi żółciowe?

Odpowiedź: Skurcz mięśni gładkich dróg żółciowych i skurcz zwieracza Oddiego.

Fiszka 10

Pytanie: Jak opioidy wpływają na układ moczowy?

Odpowiedź: Zwiększają skurcz moczowodu i zwieracza pęcherza moczowego, mogą wywołać zatrzymanie moczu.