Streszczenie Anatomia topograficzna: Głowa, szyja i tułów
Anatomia topograficzna głowy, szyi i tułowia: Szczegółowe omówienie
Wprowadzenie
Topografia kończyny dolnej opisuje stosunki przestrzenne kości, mięśni, nerwów i naczyń od wyjścia z jamy miednicy aż do dystalnych części kończyny. Niniejszy materiał skupia się na głównych przejściach między miednicą a udem (lacunae, foramina), na topografii uda (trigonum femorale, lacunae, canalis femoralis) oraz na dole podkolanowym (fossa poplitea) i strukturach otaczających. Celem jest ułatwienie zrozumienia przebiegu pęczków nerwowo-naczyniowych oraz ich implikacji klinicznych.
Definicja: Topografia — opis stosunków przestrzennych struktur anatomicznych w określonym obszarze ciała.
1. Komunikacja przestrzeni zaotrzewnowej z kończyną dolną
- Przedni przedział uda komunikuje się z przestrzenią zaotrzewnową poprzez:
- lacuna vasorum (przejście naczyń udowych) — kontynuacja przestrzeni zaotrzewnowej do przedniego przedziału uda
- lacuna musculorum (przejście mięśni i nerwów) — zwłaszcza dla n. cutaneus femoris lateralis i m. iliopsoas
- Inne połączenia:
- foramen ischiadicum majus et minus — przedział tylny
- canalis obturatorius — grupa przyśrodkowa (przywodzicieli)
Definicja: Lacunae — szczeliny w okolicy kanału pachwinowego, przez które przechodzą naczynia, nerwy i mięśnie z miednicy do uda.
2. Otwór kulszowy większy i mniejszy (Foramen ischiadicum majus et minus)
Otwór kulszowy większy (Foramen ischiadicum majus)
- Ograniczenia:
- przednio-bocznie: kość miedniczna (os coxae) — wcięcie kulszowe większe (incisura ischiadica major)
- tylno-przyśrodkowo: więzadło krzyżowo-guzowe (ligamentum sacrotuberale)
- od dołu: więzadło krzyżowo-kolcowe (ligamentum sacrospinale)
- Podział:
- otwór nadgruszkowy (foramen suprapiriforme) — nad mięśniem gruszkowatym (m. piriformis)
- otwór podgruszkowy (foramen infrapiriforme) — pod mięśniem gruszkowatym (m. piriformis)
- Zawartość: nerwy ze splotu krzyżowego (plexus sacralis), tętnica i żyły pośladkowe górne i dolne (a. et vv. gluteae superiores et inferiores), tętnica i żyły sromowe wewnętrzne (a. et vv. pudendae internae)
Otwór kulszowy mniejszy (Foramen ischiadicum minus)
- Ograniczenia:
- przednio-bocznie: kość miedniczna (os coxae) — wcięcie kulszowe mniejsze (incisura ischiadica minor)
- tylno-przyśrodkowo: więzadło krzyżowo-guzowe (ligamentum sacrotuberale)
- Zawartość: nerw sromowy (n. pudendus) i naczynia sromowe wewnętrzne (vasa pudenda interna)
Definicja: Otwór kulszowy większy (Foramen ischiadicum majus) — otwór utworzony przez uzupełnienie wcięcia kulszowego większego (incisura ischiadica major) przez więzadło krzyżowo-kolcowe (lig. sacrospinale) i więzadło krzyżowo-guzowe (lig. sacrotuberale).
Ciekawostka: Mięsień gruszkowaty (Musculus piriformis) może powodować zespół mięśnia gruszkowatego, gdy uciska nerwy i naczynia przechodzące przez otwór nadgruszkowy (foramen suprapiriforme) i podgruszkowy (foramen infrapiriforme), co może wywoływać bóle pleców i kończyny dolnej.
3. Lacuny w okolicy pachwinowej
- Sulcus inguinalis — skośna bruzda wyznaczająca przejście między okolicą pachwinową a przednią okolicą uda; bruzda leży 3–4 cm dystalnie od więzadła pachwinowego.
- Lacuna vasorum — przestrzeń dla naczyń udowych między strukturami okolicy pachwinowej.
- Lacuna musculorum — przestrzeń dla m. iliopsoas i n. cutaneus femoris lateralis.
Zawartość lacuna vasorum (kolejność od najbardziej przyśrodkowej do dystalnej)
Użyj tej kolejności podczas identyfikacji struktur w okolicy pachwinowej:
- najbardziej przyśrodkowo: v. femoralis
- a. femoralis
- n. femoralis (w szerszym znaczeniu biegnie głębiej w lacuna musculorum)
- dystalnie: kontynuacja naczyń do uda
Definicja: Ligamentum inguinale — znane również jako więzadło Pouparta (eponim).
4. Uwagi kliniczne i przepukliny
- Przepuklina udowa może przedostać się przez lacuna vasorum do kanału udowego (często w sąsiedztwie naczyń udowych).
- Przepukliny miedniczne mogą rzadko przedostawać się przez inne otwory: zasłonowy
Masz już konto? Zaloguj się
Topografia kończyny dolnej
Klíčové pojmy: Przestrzeń podotrzewnowa komunikuje się z kończyną dolną przez lacuna vasorum i lacuna musculorum, Otwór kulszowy większy jest ograniczony przez wcięcie kulszowe większe, lig. sacrotuberale i lig. sacrospinale, M. piriformis dzieli otwór kulszowy większy na część nadgruszkową i podgruszkową, Otwór kulszowy mniejszy jest ograniczony przez wcięcie kulszowe mniejsze i lig. sacrotuberale, Lacuna vasorum zawiera v. femoralis, a. femoralis oraz struktury biegnące dalej w kierunku dystalnym, Trójkąt udowy ograniczają ligamentum inguinale, m. sartorius i m. adductor longus; zawiera a. i v. femoralis oraz gałęzie n. femoralis, Dół podkolanowy zawiera a. i v. poplitea, n. tibialis oraz n. fibularis communis w warstwie głębokiej, N. ischiadicus dzieli się na n. tibialis i n. fibularis communis w okolicy dołu podkolanowego lub dystalnie, Meralgia paresthetica jest uciskiem n. cutaneus femoris lateralis w lacuna musculorum, Arteria femoralis biegnie z lacuna vasorum przez trójkąt udowy do canalis adductorius, a dalej do dołu podkolanowego, Sklepienie podłużne amortyzuje wstrząsy, a sklepienie poprzeczne utrzymuje kształt przedniej części stopy, Kanał kostkowy zawiera struktury wokół kostki przyśrodkowej, w tym n. tibialis i naczynia