Streszczenie Anatomia śródpiersia

## Wprowadzenie Mediastinum (śródpiersie) jest centralną, nieparzystą przestrzenią jamy klatki piersiowej, położoną między obiema jamami opłucnowymi, zawierającą serce, duże naczynia krwionośne, struktury oddechowe i pokarmowe, nerwy i naczynia chłonne. Niniejszy materiał podzieli zawartość śródpiersia według podziału klinicznego, wyjaśni wzajemne relacje struktur oraz przedstawi przydatne zastosowania dla zrozumienia projekcji, punktów osłuchowych i przejść przez przeponę. > Definicja: Śródpiersie jest środkową, nieparzystą przestrzenią jamy klatki piersiowej, pomiędzy obiema jamami opłucnowymi, ograniczoną mostkiem, kręgosłupem i przeponą. ## Podział kliniczny śródpiersia (krótko i zwięźle) - Mediastinum superius (śródpiersie górne) - Mediastinum inferius (śródpiersie dolne), które dzieli się dalej względem osierdzia na: - mediastinum anterius (przed osierdziem) - mediastinum medius (w obrębie osierdzia) - mediastinum posterius (za osierdziem) > Definicja: Podział kliniczny uwzględnia podłużny przebieg struktur i wykorzystuje płaszczyzny orientacyjne, takie jak tylna ściana tchawicy i błona oskrzelowo-osierdziowa. ## Śródpiersie górne – główne struktury i ich relacje ### Tętnice i żyły - **Łuk aorty i jego odgałęzienia**: pień ramienno-głowowy, tętnica szyjna wspólna lewa, tętnica podobojczykowa lewa. - **Żyły ramienno-głowowe** (parzyste) -> połączenie żył podobojczykowych i żyły szyjnej wewnętrznej; ich zbieg tworzy żyłę główną górną (średnica ok. 3 cm). ### Nerwy i inne struktury - **Nerw błędny** i **nerw krtaniowy wsteczny** (gałęzie wsteczne powstające przy skrzyżowaniu z tętnicami) - **Nerw przeponowy** – zstępuje przednio-bocznie po osierdziu w kierunku przepony - **Grasica** – aktywna w dzieciństwie, u dorosłych szczątkowe ciało tłuszczowe za rękojeścią mostka - **Węzły chłonne przymostkowe** – węzły chłonne wzdłuż tętnicy piersiowej wewnętrznej ### Drogi oddechowe w śródpiersiu górnym - **Tchawica**: kończy się rozwidleniem (bifurkacją) na wysokości około Th4 (podział na oskrzela główne) - Oskrzela główne: - **Oskrzele główne prawe**: szersze, krótsze, bardziej pionowe, częstsze aspiracje do prawego oskrzela - **Oskrzele główne lewe**: węższe, dłuższe, krzyżuje się z tętnicą płucną lewą > Definicja: Radix pulmonis (korzeń płuca) = zespół oskrzela, naczyń i nerwów wchodzących do płuca we wnęce płuca. Ciekawostka: Czy wiesz, że oskrzela główne tworzą kąt mniejszy niż $90^{\circ}$, a prawe oskrzele jest anatomicznie bardziej podatne na aspirację ciał obcych ze względu na swoją szerokość i bardziej pionowy przebieg? ## Śródpiersie przednie (dolne) – osierdzie i serce ### Osierdzie i jego części - **Osierdzie ścienne** (część włóknista) i **osierdzie trzewne** (nasierdzie) - Między nimi znajduje się **jama osierdzia** z niewielką ilością płynu - Charakterystyczne struktury: **zatoka poprzeczna osierdzia**, **zatoka skośna osierdzia**, **kopuła osierdzia** > Definicja: Zatoka poprzeczna osierdzia jest przejściem między ujściami tętnic i żył, zapewniającym przestrzeń między dużymi naczyniami powyżej serca. ### Serce – podstawowe relacje powierzchniowe - Powierzchnie: **powierzchnia mostkowo-żebrowa**, **powierzchnia płucna**, **powierzchnia przeponowa** - Bruzdki powierzchniowe: **bruzda międzykomorowa przednia**, **bruzda wieńcowa** Tabela: projekcja zastawek i maksima osłuchowe | Zastawka | Projekcja na przednią ścianę | Maksimum osłuchowe | |---|---:|---:| | Aortalna | 2. przestrzeń międzyżebrowa P linia mostkowa | 2. przestrzeń międzyżebrowa P linia mostkowa | | Płucna | 2. przestrzeń międzyżebrowa L linia mostkowa | 2. przestrzeń międzyżebrowa L linia mostkowa | | Trójdzielna | 5. przestrzeń międzyżebrowa P linia mostkowa | 5. przestrzeń międzyżebrowa P linia mostkowa | | Mitralna (dwudzielna) | 5. przestrzeń międzyżebrowa L linia środkowoobojczykowa | 5. przestrzeń międzyżebrowa L linia środkowoobojczykowa | Czy wiesz, że dźwięk zastawki serca jest często słyszany dalej od anatomicznej projek