Streszczenie Podstawy mikroekonomii
Podstawy ekonomii: PKB, IS-LM, Inflacja i Polityka Fiskalna
Wprowadzenie
Gospodarka otwarta bada, w jaki sposób gospodarka danego kraju interaguje z zagranicą poprzez handel towarami i usługami, przepływy kapitałowe oraz kursy walutowe. Niniejszy materiał podsumowuje kluczowe tożsamości, zachowanie eksportu netto, wpływ kursu walutowego oraz mechanizmy prowadzące do nierównowagi zewnętrznej. Celem jest zapewnienie jasnego, praktycznego zrozumienia, co pozwoli zaoszczędzić czas na samodzielną naukę.
Główne tożsamości otwartej gospodarki
Definicja: Tożsamość otwartej gospodarki wyraża, że źródła (oszczędności, podatki netto, import) równają się zastosowaniom (inwestycje, wydatki rządowe, eksport).
Podstawowe tożsamości rachunkowe (w uproszczonej formie):
$$S + T + M = I + G + X$$
Przenosząc człony, otrzymujemy zależność między eksportem netto a saldem finansowym:
$$X - M = S - I + T - G$$
- Jeśli prawa strona jest ujemna, otrzymujemy deficyt rachunku bieżącego (ujemny $X - M$).
- Deficyt rachunku bieżącego może wynikać z: niskich oszczędności prywatnych w porównaniu z inwestycjami ($S < I$), deficytu budżetowego ($T - G < 0$), lub obu tych czynników.
Elastyczność dochodowa popytu na import
Definicja: Elastyczność dochodowa popytu na import mierzy, jak zmienia się udział importu w dochodzie wraz ze wzrostem dochodu.
- Popyt elastyczny: jeśli krańcowa skłonność do importu $m$ przewyższa przeciętną skłonność $\tilde m$ ($m > \tilde m$), udział importu w dochodzie rośnie wraz ze wzrostem dochodu. W praktyce: bogatsi konsumenci w większym stopniu zwiększają konsumpcję dóbr importowanych.
- Popyt nieelastyczny: $m < \tilde m$, udział importu spada wraz ze wzrostem dochodu.
- Elastyczność jednostkowa: $m = \tilde m$, udział importu pozostaje stały.
Przykład praktyczny: gospodarstwa domowe zwiększą dochód o 10%; jeśli import wzrośnie o 15%, mamy do czynienia z popytem elastycznym.
Realny kurs walutowy i eksport netto
Definicja: Realny kurs walutowy $R$ mierzy względną cenę dóbr zagranicznych w stosunku do dóbr krajowych i jest określony jako iloczyn kursu nominalnego oraz stosunku cen: $R = E \cdot \dfrac{P^{F}}{P}$.
- Realna deprecjacja (wzrost $R$) obniża cenę dóbr krajowych dla nabywców zagranicznych i zwiększa eksport netto $X - M$.
- Realna aprecjacja (spadek $R$) relatywnie podnosi cenę eksportu krajowego i zmniejsza eksport netto.
Tabela: wpływ realnego kursu walutowego
| Zmiana realnego kursu | Wpływ na eksport netto | Kierunek na osi X(ER) wykresu |
|---|---|---|
| Deprecjacja (R rośnie) | $X - M$ rośnie | w prawo |
| Aprecjacja (R spada) | $X - M$ spada | w lewo |
Czy wiesz, że realna deprecjacja zwiększa konkurencyjność krajowych eksporterów i zazwyczaj poprawia bilans płatniczy, jeśli pozostałe czynniki pozostają niezmienione?
Rynek funduszy pożyczkowych w gospodarce otwartej
Definicja: W małej gospodarce otwartej krajowa stopa procentowa $r$ jest równa światowej stopie procentowej $r^{*}$; różnica między inwestycjami krajowymi a oszczędnościami narodowymi jest uzupełniana przez import netto kapitału.
- Równowaga: $I - S = F$ (gdzie $F$ to import netto kapitału).
- Jeśli inwestycje krajowe rosną przy stałej stopie światowej, musi wzrosnąć import netto kapitału, co prowadzi do realnej aprecjacji waluty.
Praktyczny przykład: krajowa firma zwiększa popyt inwestycyjny; ponieważ krajowa stopa procentowa nie spadnie poniżej $r^{*}$, do kraju napłynie kapitał z zagranicy.
Zmiany nominalnej podaży pieniądza a kurs walutowy
- Zwiększenie nominalnej podaży pieniądza (ceteris paribus) prowadzi do wzrostu poziomu cen $P$. Jeśli ceny zagraniczne i kurs nominalny nie rosną w tym samym tempie, kurs realny się zmienia, a eksport netto zazwyczaj spada.
- Zmniejszenie nominalnej podaży pieniądza zazwyczaj powoduje nominalną aprecjację waluty.
Wzrost inwestycji, deficyt budżetowy i kurs walutowy
- Wzrost inwestycji krajowych (przy stałej stopie procentowej na świecie) prowadzi do wzrostu importu netto kapitału i powoduje realną aprecjację w
Zarejestruj się po pełne podsumowanieMasz już konto? Zaloguj się
Gospodarka otwarta - podstawy
Klíčové pojmy: Identita otevřené ekonomiky: $X-M=S-I+T-G$, Deficit běžného účtu: způsoben nízkými úsporami nebo rozpočtovým schodkem, Reálný kurz: $R=E\cdot\dfrac{P^{F}}{P}$ ovlivňuje čistý vývoz, Reálná depreciace zvyšuje $X-M$, apreciace snižuje $X-M$, Důchodová elasticita dovozu: $m>\tilde m$ (elastická), $m<\tilde m$ (neelastická), V malé otevřené ekonomice $r = r^{*}$ a rozdíl $I-S$ vyplní kapitálové dovozy, Nárůst peněžní zásoby ceteris paribus vede k vyšším cenám a tlaku na čistý dovoz, Úrokový diferenciál $r - r^{*}$ se rovná očekávané depreciaci měny